Facebook
Przewodnik dla rodziców: od pierwszych pytań do opinii i zaleceń
Diagnoza spektrum autyzmu nie opiera się na wyniku jednego testu. To proces, w którym łączymy informacje o rozwoju dziecka, jego codziennym funkcjonowaniu, relacjach, komunikacji i sposobie reagowania z obserwacją, narzędziami standaryzowanymi, dokumentacją oraz oceną kliniczną psychologa i psychiatry.
Warto skonsultować się ze specjalistą, gdy sposób funkcjonowania dziecka budzi pytania w kilku obszarach, na przykład:
Pojedyncza cecha nie oznacza rozpoznania. Podobne trudności mogą mieć różne źródła, dlatego ważna jest diagnoza różnicowa.
Celem diagnozy nie jest zdobycie etykiety, lecz lepsze zrozumienie dziecka i dobranie pomocy do jego rzeczywistych potrzeb. Rzetelny proces może pomóc:
Rozpoznanie powstaje przez integrację danych z wielu źródeł. Wynik żadnego pojedynczego narzędzia nie jest traktowany jako diagnoza sam w sobie.
Pierwszym krokiem jest konsultacja kwalifikacyjna. Nie rozpoczynamy automatycznie pełnego pakietu. Podczas spotkania rozmawiamy o powodach zgłoszenia, rozwoju dziecka, aktualnych trudnościach i dotychczasowej pomocy.
Rodzic otrzymuje rekomendowaną ścieżkę diagnozy, informację o jej zakresie oraz przewidywanych kosztach. Jeżeli inny rodzaj konsultacji lub badania będzie bardziej adekwatny, również o tym informujemy.
Obejmuje konsultację kwalifikacyjną, ADI-R, ADOS-2, ASRS i analizę informacji z różnych środowisk, integrację wyników, przygotowanie opinii, badanie psychiatryczne, konsylium oraz spotkanie podsumowujące. Badanie ADOS-2 prowadzi dwóch diagnostów.
Jest proponowana wtedy, gdy obraz funkcjonowania dziecka nie jest jednoznaczny albo potrzebujemy dokładniej ocenić rozwój poznawczy, emocjonalny lub funkcje wykonawcze. Może obejmować wybrane badania, np. Stanford-Binet 5, IDS-2, e-SENA lub Stroop. Badania dodatkowe nie są wykonywane automatycznie i są oddzielnie płatne.
Prosimy o przyniesienie pełnej dokumentacji. Podczas kwalifikacji zespół ocenia jej aktualność i przydatność oraz ustala, których elementów procesu nie trzeba powtarzać, a jakie informacje nadal wymagają uzupełnienia.
Diagnoza nadal ma wartość. Omawiamy inne możliwe źródła trudności i wskazujemy, jakie wsparcie lub dalsza konsultacja mogą być pomocne. Opłata dotyczy przeprowadzonego procesu, a nie potwierdzenia określonego rozpoznania.
Jeżeli to możliwe, prosimy przygotować:
Pakiet standardowy obejmuje część psychologiczną i psychiatryczną, przygotowanie pisemnej opinii oraz psychologiczne spotkanie podsumowujące. Proces diagnostyczny prowadzimy zespołowo. W diagnozie uczestniczy dwóch psychologów-diagnostów, a zebrane informacje i wyniki są wspólnie analizowane i integrowane przez zespół. Proces obejmuje również konsultację i współpracę z doświadczoną lekarką psychiatrą, która uczestniczy w końcowym rozstrzygnięciu diagnostycznym.
Nie. Narzędzia wspierają proces, ale końcowe wnioski powstają po połączeniu wywiadu, obserwacji, kwestionariuszy, dokumentacji, informacji ze środowiska i oceny klinicznej.
W miarę potrzeb prosimy o kwestionariusz, opinię lub inne informacje o funkcjonowaniu dziecka. Pozwala to zobaczyć, jak trudności wyglądają poza domem.
Nie trzeba uczyć odpowiedzi ani ćwiczyć zadań. Wystarczy spokojnie powiedzieć, że spotkania mają pomóc lepiej zrozumieć, co jest dla dziecka łatwe, a co trudne.
Nie. Dobieramy je tylko wtedy, gdy są potrzebne do diagnozy różnicowej lub lepszego zaplanowania wsparcia.
Diagnoza obejmuje kilka spotkań oraz pracę zespołu poza gabinetem. Konkretne terminy i kolejność etapów ustalamy indywidualnie po konsultacji kwalifikacyjnej.
Wspólnie ustalimy, czy diagnoza jest odpowiednią formą pomocy i jaka ścieżka najlepiej odpowiada potrzebom dziecka oraz rodziny.
